دبیرخانه مجلس خبرگان رهبری juمدیرمسئول سیدهاشم حسینی بوشهری juسردبیر سید هاشم حسینی بوشهری juدبیر تحریریه محمدعلی لیالی juهیات تحریریه محسن اراکی علیرضا اعرافی حسین جوان آراسته سیدهاشم حسینی بوشهری عسگر دیرباز محمود رجبی محسن قمی عباس کعبی محمدعلی لیالی " />
فصلنامه علمی - پژوهشی حکومت اسلامی

فصلنامه علمی - پژوهشی حکومت اسلامی

راهبردهای مقابله با سیاست‌های نظام سلطه در ایجاد گسست میان کارگزاران نظام و مردم 

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 گروه بین الملل جامعه المصطفی
2 دانش آموخته حوزه علمیه و دکتری علوم سیاسی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی
چکیده
ماهیت جمهوری اسلامی ایران تقابل با نظام سلطه را به یک امر عینی تبدیل کرده است. در این تقابل یکی از مهم‌ترین سیاست‌های نظام‌ سلطه، ایجاد گسست میان کارگزاران نظام و مردم با به کارگیری متغیر واسط ناکارآمدسازی نظام جمهوری اسلامی ایران است. این پژوهش با روش اسنادی و توصیفی ـ تحلیلی در صدد پاسخ‌گویی به این سؤال است که در مقابله با سیاست‌های نظام سلطه در ایجاد گسست میان کارگزاران نظام و مردم از چه راهبردهایی می‌توان بهره گرفت؟ برای دست یابی به پاسخ سؤال، این فرضیه دنبال می‌گردد که برای ایجاد گسست میان کارگزاران نظام و مردم، تأثیرگذاری بر دو عرصه ادراکی و کنشی، محورهای اصلی سیاست نظام سلطه را شکل می‌دهد. بر این اساس، راهبردهای اصلی مقابله با این سیاست، کارآمدسازی نظام از طریق ایجاد و استحکام پیوند کارگزاران با نظام و مردم در دو ساحت ادراک و کنش است. نتایج تحقیق بیان‌گر آن است که در ساحت ادراک، استحکام باورهای اعتقادی، بصیرت افزایی و افزایش اعتماد سیاسی و در ساحت رفتار، وحدت و هم‌دلی کارگزاران، مبارزه با فساد سازمان‌یافته، ذائقه سازی متقابل و تقویت پایش و نظارت راهبردهایی هستند که می‌توان با بهره‌گیری از آن‌ها از ایجاد گسست میان کارگزاران نظام و مردم جلوگیری کرد.
کلیدواژه‌ها


*  قرآن کریم.
*  نهج‌البلاغه.
1.    افتخاری، اصغر و ذوالفقاری، مهدی، «الگوی مدرن عملیات روانی آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران»، مجلس و راهبرد، سال بیست و یکم، ش87، 1397.
2.    افتخاری، اصغر، «انقلاب اسلامی در سه جهت؛ شناسایی کانون‌های بحران از دیدگاه امام خمینی;»، فصلنامه پژوهشی دانشگاه امام صادق7، ش26، 1384.
3.    افتخاری، اصغر، تهدید نرم: رویکرد اسلامی، تهران: پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی، 1391.
4.    افتخاری، اصغر، وفاق ملی؛ جامعه‌شناسی سیاسی وحدت از دیدگاه امام خمینی;، تهران: سازمان عقیدتی سیاسی ناجا، دفتر سیاسی، 1382.
5.    امام خمینی، سیدروح‌الله، صحیفه امام، ج6، 13و16، تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی;، چ4، 1385.
6.    امام خمینی، سیدروح‌الله، وصیت‌نامه سیاسی ـ الهی، تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، 1371.
7.    بیانکاماریا، فونتانا، «ریشه‌های یک سنت دیرینه»، ترجمه بدری نیک‌فطرفت، پیام یونسکو، ش313، 1375.
8.    خامنه‌ای، سیدعلی، بیانات در دیدار با اعضای شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی، 29/10/1388. 
9.    خامنه‌ای، سیدعلی، بیانات در دیدار دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی، 22/2/1382. 
10.    خامنه‌ای، سیدعلی، بیانات در دیدار فرماندهان سپاه پاسداران، 26/5/1402.
11.    خامنه‌ای، سیدعلی، بیانات در مراسم بیست‌ و هفتمین سالگرد رحلت امام خمینی;، 14/3/1395.
12.    خامنه‌ای، سیدعلی، بیانات در نخستین نشست اندیشه‌های راهبردی، 10/9/1389.
13.    خامنه‌ای، سیدعلی، بیانات به مناسبت عید مبعث، 21/12/1399.
14.    خامنه‌ای، سیدعلی، بیانات در دیدای مردم سیستان و بلوچستان و خراسان جنوبی، 20/6/1402.
15.    خامنه‌ای، سیدعلی، بیانات در اجتماع زائران و مجاوران حرم رضوی، 1/1/1402.
16.    خامنه‌ای، سیدعلی، بیانیه گام دوم انقلاب، 22/11/1397.
17.    خامنه‌ای، سیدعلی، شرح حدیثی در باره سیره مردمی پیامبر9، 3/10/1398.
18.    دانشجویان پیرو خط امام، اسناد لانه جاسوسی، ج10، قم: انتشارات جامعه مدرسین، بی‌تا.
19.    دال، رابرد و بروس، استاین بریکنر، تحلیل سیاسی مدرن، ترجمه حمیرا مشیرزاده، تهران: فرهنگ رجا، 1392.
20.    رابرت‌گر، تد، چرا انسان‌ها شورش می‎کنند؟، ترجمه علی مرشدی‌زاد، تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی، چ3، 1388.
21.    ربیعی، علی، زنده باد فساد: جامعه‌شناسی سیاسی فساد در دولت‌های جهان سوم، تهران: ‌ سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، 1383.
22.    ردادی، محسن، «تقوای سیاسی و اعتماد سیاسی: مقایسه ظرفیت اعتمادسازی لیبرال‌ دموکراسی و مردم‌سالاری دینی»، فصلنامه مطالعات راهبردی بسیج، سال بیستم، ش76، 1396.
23.    رفیع‌پور، فرامرز، توسعه و تضاد، تهران: شرکت سهامی انتشار، چ2، 1377.
24.    رهبر، فرهاد و دیگران، بازشناسی عارضه فساد مالی، ج1، تهران: جهاد دانشگاهی، 1381.
25.    سیف، الله‌مراد، «تبارشناسی تهدیدهای نرم اقتصادی علیه جمهوری اسلامی ایران»، مطالعات راهبردی بسیج، ش34، 1388.
26.    طباطبایی، سیدمحمدحسین، المیزان فی تفسیرالقرآن، ج1، قم: مؤسسه اسماعیلیان، 1381.
27.    عباس‌زاده فتح‌آبادی، مهدی، «مؤلفه‌های سیاسی قدرت نرم جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه مطالعات سیاسی، سال هشتم، ش29، 1394.
28.    عبداللهی، محمد، دست‌های نامرئی، واکاوی راهبردها و راهبران براندازی نرم در ایران، تهران: ساحل اندیشه، 1390.
29.    عیوضی، محمدرحیم، «چالش‌های روابط جامعه و حکومت در ایران معاصر»، زمانه، ش53و54، 1385.
30.    فراهیدی، خلیل، کتاب العین، تحقیق مهدی المخزومی و ابراهیم السامرائی، ج7، قم: دارالهجرة، 1405ق.
31.    کاشفی، محمدرضا، تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی، قم: جامعة المصطفی العالمیه، 1387.
32.    کریمی مله، علی و دیگران، «تهدیدات سیاسی امنیت ملی از دیدگاه امام خمینی»، فصلنامه مطالعات راهبردی، سال سیزدهم، ش49، 1389.
33.    کلینی، محمد، اصول کافی، ترجمه محمد باقر کمره‌ای، ج1، قم: اسوه، 1375.
34.    متقی، ابراهیم، «ارزیابی مقایسه‌ای تهدیدهای آمریکا در برخورد با ایران 2010-2001»، فصلنامه آفاق امنیت، دوره جدید ـ سال سوم، ش6، 1389.
35.    محمدی ری‌شهری، محمد، میزان الحکمة، ترجمه حمیدرضا شیخی، ج8، قم: مؤسسه فرهنگی دارالحدیث، 1391.
36.    مصباح یزدی، محمدتقی، آموزش عقاید، تهران: شرکت چاپ و نشر بین الملل سازمان تبلیغات اسلامى، 1377.
37.    نای، جوزف اس، قدرت نرم ابزارهای موفقیت در سیاست بین‌الملل، ترجمه سیدمحسن روحانی و مهدی ذوالفقاری، تهران: دانشگاه امام صادق7، 1389.
38.    نای، جوزف، آینده قدرت، ترجمه احمد عزیزی، تهران: نشر نی، 1393.
39.    نای، جوزف، قدرت نرم؛ ابزارهای موفقیت در سیاست بین‌الملل، ترجمه سیدمحسن روحانی و مهدی ذوالفقاری، تهران: دانشگاه امام صادق7، 1387.
40.    هیوود، پل، فساد سیاسی، ترجمه محمد طاهری و میرقاسم بنی‌هاشمی، تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی، 1381.
41.    Brookings Institute, Saban Center, “Which Path to Persia”, Report Number 20, Washington D. C, Brookings Institute Press, 2009.
42.    Cooper, C., Knotts, H., & Brennan, K. "The Importance 56 of Trust in Government for Public Administration: The Case of Zoning", Public Administration Review, 68,3, 2008.
43.    Hetherington, Marc J. "The political relevance of political trust", The American Political Science Review. 92, 4, 1998. 
44.    Lawson, Chappell "Democracy and the Culture of Skepticism: Political Trust in Argentina and Mexico", Political Science Quarterly, 122, 3, 2007.
45.    Mishler, William, & Rose, Richard "Trust, distrust and skepticism: Popular evaluations of civil and political institutions in post-Communist societies", The Journal of Politics,59,2,418 Myerson, 1997, R. "The Autocrat's Credibility Problem and Foundations of the Constitutional State", The American Political Science, 2008.
46.    Ulbig, Stacy G. "Policies, procedures, and people: Sources of support for government?" Social Science Quarterly: Volume 83, Issue 3, 2002.
47.    Zmerli, S.& Newton, K - "Social trust and attitudes toward democracy", public opininon Quartely, 72, 4, 2008.

  • تاریخ دریافت 28 خرداد 1403
  • تاریخ پذیرش 01 مهر 1403