دبیرخانه مجلس خبرگان رهبری juمدیرمسئول سید ابراهیم رئیسی juسردبیر سید هاشم حسینی بوشهری juقائم مقام سردبیر محمدعلی لیالی" />

فلسفه سیاسی و بسط تفکر توحیدی در صنعت تمدن اسلامی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانش آموخته حوزه علمیه قم، دکتری فلسفه سیاسی اسلامی از موسسه امام خمینی و عضو شورای علمی گروه فقه سیاسی دانشگاه باقرالعلوم

چکیده

جامعنگری فیلسوفان سیاسی اسلامی موجب اهتمام ایشان به طراحی نظام‌های کلان در حوزه نرم‌افزار و ترسیم نظام‌های کاربردی در ساحت سخت‌افزار تمدنی است. نکته پر اهمیت در این میان آن است که در فلسفه سیاسی اسلامی، نظام‌های اجتماعی، ارتباطی سیستمی و هم‌افزا با یکدیگر داشته؛ بگونه‌ای که خلل در یکی از نظام‌‌ها موجب اختلال در سایر نظام‌ها و مانع نیل به مقصود خواهد شد. از این جهت، در طراحی نظام‌های کلان و کاربردی به ترکیب دانش و بینش بصورت ترکیب اتحادی و نه انضمامی توجه وافر شده است. بر این اساس، تراوش نظام‌های کلان و کاربردی در اندیشه فیلسوفان و متفکران اسلامی ارتباطی قریب با مبانی تفکر اسلامی داشته و توحید، اساسی‌ترین مبنا در طراحی چنین نظام‌هایی است. این مقاله در صدد تبیین ماهیت صنعت در حوزه تمدن اسلامی بر اساس متون فلسفه سیاسی و ظرفیت صنعت برای بسط تفکر توحیدمحور به‌ عنوان پایه‌ای‌ترین ارزش در فلسفه سیاسی و حوزه تمدن اسلامی است.
 

کلیدواژه‌ها


1. ابن سینا، حسین بن عبدالله، الإشارات و التنبیهات، با شرح خواجه نصیر الدین طوسی و قطب الدین رازی، محقق: کریم فیضی، ج1، قم:‌ مطبوعات دینی، 1383.
2. اخوان الصفا، رسائل إخوان الصفاء و خلّان الوفاء، ج1، بیروت: دار صادر، 1999م.
3. پیسی، آرنولد، تکنولوژی در تمدن جهان، ترجمه فریدون بدره‎ای، تهران: فرزان، 1376.
4. جوادی آملی، عبدالله، اسلام و محیط زیست، تحقیق و تنظیم: عباس رحیمیان محقق، قم: نشر اسراء، 1386(الف).
5. -------------، منزلت عقل در هندسه معرفت دینی، تحقیق و تنظیم: احمد واعظی، قم اسراء، 1386(ب).
6. -------------، تفسیر انسان به انسان، تحقیق و تنظیم: محمدحسین الهی‌زاده، قم: اسراء، چ6، 1390.
7. -------------، پیام به همایش تمدن نوین اسلامی، (www.Portal.esra.ir)، 1394.
8. جیهامی، جیرار، موسوعة مصطلحات ابن رشد الفیلسوف، بیروت، مکتبة لبنان، ناشرون، 2000م.
9. خسروپناه، عبدالحسین، فلسفه فلسفه اسلامی، تهران: سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، 1387.
10. خوارزمی، محمدبن احمد بن یوسف الکاتب، مفاتیح العلوم، بیروت: دارالمناهل، 1428ق.
11. داوری اردکانی، رضا، تمدن و تفکر غربی، تهران: نشر ساقی، 1380.
12. --------------، درباره علم، تهران: هرمس، 1379.
13. --------------، درباره غرب، ویراست دوم، تهران: هرمس، 1386.
14. دهخدا، علی‌اکبر، لغت‌نامه دهخدا، ج10، تهران: ‌دانشگاه تهران، 1377.
15. رحیمی، غلامحسین، «فارابی علم حیل و فلسفه فناوری»، قاسم پورحسن زیر نظر سید محمد خامنه‌ای، فارابی و تأسیس فلسفه اسلامی، تهران: بنیاد حکمت اسلامی صدرا، 1391.
16. طاهرزاده، اصغر، گزینش تکنولوژی از دریچه‌ بینش توحیدی، اصفهان: لب ‌المیزان، 1387.
17. طباطبایى، سید محمد حسین‏،‏ المیزان فى تفسیر القرآن، ج19، قم: ‏دفتر انتشارات اسلامى، 1417ق.
18. فارابی، ابونصر، احصاء العلوم، قدم له و علق علیه و شرحه الدکتور علی بو ملحم، بیروت: دار الهلال، 1421ق.
19. ---------، تحصیل السعادة، قدم له و علق علیه و شرحه الدکتور علی بوملحم، بیروت: دارالهلال، 1995م.
20. گنون، رنه، بحران دنیای متجدد، ترجمه ضیاء‌الدین دهشیری، تهران: امیرکبیر، 1378.
21. مجلسى، محمد باقر بن محمد تقى، بحار الأنوارالجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار، ج32، بیروت: دار إحیاء التراث العربی، چ2، 1403ق.
22. معین، محمد، فرهنگ فارسی، تهران: امیرکبیر، 1380.
23. مهدیزاده، حسین، بینش تمدنی: منظومه اعتقادات اجتماعی، سید محمدمهدی میرباقری، قم: فرهنگستان علوم اسلامی، 1393.
24. نصر، سیدحسین، نیاز به علم مقدس، ترجمه حسن میانداری، قم: مؤسسه فرهنگی طه، 1378.