1
عضو هیات علمی استادیار گروه حقوق دانشکده علوم انسانی دانشگاه آیت الله العظمی بروجردی( نویسنده مسئول) M.akbari@abru.ac.ir
2
دانشیار گروه حقوق دانشگاه آیت الله العظمی بروجردی(ره)
3
دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه آیت الله العظمی بروجردی
چکیده
از مهمترین نظریات فقه سیاسی شیعه ـ که در تکمیل و راستای همدیگر هستند ـ منطقة الفراغ و ولایت مطلقه فقیه است. مطابق با نظریه منطقة الفراغ شهید صدر، حاکم اسلامی این حق را دارد که مستقلاً اقدام به قانونگذاری کند و بایدها و نبایدهایی را تعیین کند که علاوه بر جایگاه قانونی، مانند دستورات خداوند، واجب الاطاعه باشند. بنابراین، این حق تنها برای معصوم نیست، بلکه در عصر غیبت معصوم، برای حاکم جامع الشرائط اسلامی نیز وجود دارد. مطابق با نظریه ولایت مطلقه فقیه امام خمینی1، در نبود معصوم، فقیه عادلی که توانایی تشکیل حکومت را داشته باشد نیز به اندازه پیامبر و ائمه هدی: که موفق به دست گرفتن حکومت شدند، دارای اختیارات حکومتی خواهد بود. نقطه وصل و مهمترین وجه اشتراک این دو نظریه، حق حکومت و مشروعیت ولایت فقیه در عصر غیبت و مهمترین تفاوت آنها در گستره اختیارات آنهاست. در منطقة الفراغ، حاکم حق عبور از واجبات شرعی و الزامات قانونی را ندارد. اما در ولایت مطلقه فقیه، حاکم در صورت صلاحدید، ولو به طور موقت حق تعطیلی واجبات و نقض قانون را در راستای مصلحت نظام اسلامی دارد؛ زیرا حکومت اسلامی از احکام اولیه اسلام شمرده میشود.
اکبری,محمود , خزائی,میثم و ادکی,محمد . (1403). تأملی در رابطه نظریه ولایت مطلقه فقیه امام خمینی و نظریه منطقة الفراغ شهید صدر. فصلنامه علمی - پژوهشی حکومت اسلامی, 29(1), 5-28.
MLA
اکبری,محمود , , خزائی,میثم , و ادکی,محمد . "تأملی در رابطه نظریه ولایت مطلقه فقیه امام خمینی و نظریه منطقة الفراغ شهید صدر", فصلنامه علمی - پژوهشی حکومت اسلامی, 29, 1, 1403, 5-28.
HARVARD
اکبری محمود, خزائی میثم, ادکی محمد. (1403). 'تأملی در رابطه نظریه ولایت مطلقه فقیه امام خمینی و نظریه منطقة الفراغ شهید صدر', فصلنامه علمی - پژوهشی حکومت اسلامی, 29(1), pp. 5-28.
CHICAGO
محمود اکبری, میثم خزائی و محمد ادکی, "تأملی در رابطه نظریه ولایت مطلقه فقیه امام خمینی و نظریه منطقة الفراغ شهید صدر," فصلنامه علمی - پژوهشی حکومت اسلامی, 29 1 (1403): 5-28,
VANCOUVER
اکبری محمود, خزائی میثم, ادکی محمد. تأملی در رابطه نظریه ولایت مطلقه فقیه امام خمینی و نظریه منطقة الفراغ شهید صدر. حکومت اسلامی, 1403; 29(1): 5-28.