فصلنامه علمی - پژوهشی حکومت اسلامی1561-008X29220240822Examining the Relationship between “Government” and “Guardianship” [“Wilāyah”] in the Holy Qur’ān from the Viewpoint of the Supreme Leader Ayatullah Khameneiبررسی رابطه «حکومت» و «ولایت» در قرآن کریم از دیدگاه مقام معظم رهبری532212382FAربابهکریمیطلبه و استاد جامعه الزهراسیدحسینشفیعی دارابیدانشآموخته حوزه علمیه و عضو هیأت علمی جامعة المصطفی العالمیةJournal Article20240607The relationship between “government” and “guardianship” is one of the most vital political discussions in Islam, without which the mission of religion to perfect humanity cannot be realized. In the writings and speeches of many religious scholars, “guardianship” is seen as separate from “government,” and the semantic relationship between the two is overlooked. However, in the political-Qur’anic perspective of the Supreme Leader, the connection between “government” and “guardianship” is an undeniable truth. Drawing upon a descriptive-analytical method, this article seeks to answer the question of how the “relationship between government and “guardianship” is analyzed and proved in the Qur’anic thought of Ayatollah Khameneī. The conclusion drawn from the research is that, according to the leader of the Islamic Revolution, the realization of guardianship necessitates being under Islamic government, and the connection between the two is established based on three principles: “monotheism,” “religious human-centeredness,” and “human perfection-seeking.” The avoidance of polytheism and the rule of tyrants to realize the true dignity of humanity and to actualize all its potentials for the attainment of divine proximity is only possible within a divine society. Furthermore, the reasons why one believes in the theory of separation of government and guardianship are not defensible and contradict the content of the verses and religious foundations.ارتباط «حکومت » با «ولایت» از حیاتی ترین مباحث سیاسی اسلام است که بدون آن، رسالت دین در به کمال رساندن انسان محقق نخواهد شد. درآثار گفتاری و نوشتاری بسیاری از متفکران دینی، «ولایت» از «حکومت» منفک بوده و ارتباط معنایی بین آن دو نادیده گرفته شده است، اما در نگرش سیاسی ـ قرآنی مقام معظم رهبری، پیوستگی «حکومت» با «ولایت» حقیقتی انکارناپذیر است. این مقاله که به روش توصیفی ـ تحلیلی تدوین یافته است، در پی پاسخ به این پرسش است که در اندیشه قرآنی آیةالله خامنه‌ای، «رابطه حکومت و ولایت» چگونه تحلیل و اثبات می شود؟ نتیجه برآمده از تحقیق این است که از نظر رهبر انقلاب اسلامی، تحقق ولایت، مستلزم قرارگرفتن ذیل حکومت اسلامی است و پیوند آن دو بر اساس سه اصل: «توحید»، «انسان محوری دینی» و «کمال طلبی انسان» ثابت می شود. دوری از شرک و ولایت طاغوت در جهت تحقق بخشیدن به کرامت واقعی انسان و به فعلیت رساندن تمام استعدادهای او برای نیل به مقام قرب الهی، تنها در ظرف جامعه الهی ممکن است. همچنین دلایل باورمندی به نظریه جدایی حکومت از ولایت، قابل دفاع نیست و با مفاد آیات و مبانی دینی منافات دارد.https://mag.rcipt.ir/article_212382_f6bc0c1f58763f1335506e728be304c5.pdf
فصلنامه علمی - پژوهشی حکومت اسلامی1561-008X29220240822The Role of Chemical Weapons in Shiʽa Jurisprudence and the Statute of the International Criminal Court in Light of Humanitarian Lawجایگاه سلاح سمی در فقه امامیه و اساسنامه دیوان بین الملل کیفری در پرتو حقوق بشردوستانه3362212383FAمهدیمعظمی گودرزیعضو هیأت علمی دانشگاه آیةالله العظمی بروجردیطاهازرگریانگروه حقوق، دانشگاه آیت الله بروجری(ره)، بروجرد، ایرانJournal Article20240423 The quantity and quality of “weapons” in warfare are among the most important strategic factors for achieving military objectives. Power, speed, and destructive capacity are key characteristics of the quantity and quality of weapons. The use of poison as a weapon can embody all of these characteristics. The dissemination of various poisons in the geographical space of the target leads to rapid outbreaks and has lasting harmful effects. The target of chemical weapons is indiscriminate, affecting military personnel, civilians, animals, and plants, and depending on the type of toxic gas and its impact on human and animal physiology and plant tissues, it can cause painful, lethal, and often untreatable effects. Although the perspective of warlords on the use of chemical weapons is positive, the reaction of experts in various fields, especially in law, is negative. The viewpoint of Shiʿa jurisprudence, as a legal thought based on Islamic Law regarding the use of chemical weapons, is noteworthy and significant; some Shiʿa jurisconsults consider it absolutely forbidden, some conditionally forbidden, and others regard it as merely disliked. The Statute of the International Criminal Court has taken a stance on the use of chemical weapons and has established various provisions regarding this matter. This research, drawing upon on a descriptive-analytical method, presents the existing viewpoints on the current issue and, while citing evidence, critiques and examines each of the arguments through a method of dialectical reasoning. The conducted research leads to the ruling of absolute prohibition on the use of chemical weapons.کمیت و کیفیت «سلاح» در جنگ از مهم ترین مؤلف های راهبردی برای تحقق اهداف نظامی است. قدرت، سرعت و ابعاد نابودگری از جمله ویژگی های کلیدی کمیت و کیفیت سلاح است. استفاده از سم به عنوان یک سلاح، می تواند همه ویژگی های مذکور را داشته باشد. انتشار سمهای گوناگون در فضای جغرافیای هدف، موجب همه گیری سریع شده و آثار زیانبار مستمری به همراه دارد. هدف سلاح سمی، کور است و اعم از نظامیان و غیر نظامیان تا حیوانات و گیاهان را در بر گرفته و متناسب با نوع گاز سمی و ناظر بر فیزیولوژی انسان و حیوان و بافت گیاهان، آثار دردناک، کشنده و یا غالباً غیر قابل درمان را به همراه دارد. هرچند نگاه صاحبان جنگ به کنش سلاح سمی مثبت است، اما واکنش صاحب نظران علوم مختلف بالأخص علم حقوق در این باره منفی است. دیدگاه فقه امامیه به عنوان اندیشه حقوقی مبتنی بر شریعت اسلامی در باره استفاده از سلاح سمی قابل توجه و حائز اهمیت است؛ گروهی از فقهای امامیه به حرمت مطلق و گروهی به حرمت مقید و گروه دیگری از فقها اساساً به کراهت آن معتقد هستند. اساسنامه دیوان بین الملل کیفری در باره استفاده از سلاح سمی به اتخاذ موضع اقدام کرده و بندهای متفاوتی در این باره مقرر کرده است. پژوهش حاضر بر اساس روش توصیفی ـ تحلیلی به طرح دیدگاه‌های موجود در باره مسأله حاضر پرداخته و ضمن ذکر ادله با استفاده از روش تضارب آرا، به نقد و بررسی هر یک از دلایل اقدام کرده است. تحقیقات صورت‌گرفته منتج به حکم حرمت مطلق استفاده از سلاح سمی است.https://mag.rcipt.ir/article_212383_36f1c2a007288dfd93684751d2727e11.pdf
فصلنامه علمی - پژوهشی حکومت اسلامی1561-008X29220240822The Nature and Jurisprudential Foundations of the Greater Jihad from the Perspective of the Holy Qur’ānماهیت و مبانی فقهی جهـاد کبیر از منظر قرآن کریم6392212384FAغلام سروراخلاقیجامعه المصطفی العالمیهعلیرضابی نیازدانش آموخته حوزه علمیه و عضو هیأت علمی جامعة المصطفی العالمیهقاسمشبان نیاء رکن آبادیعضو هیأت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینیJournal Article20240318 by Gholām Sarvar Akhlāqī, ʿAliriḍā Biniyāz, and Qāsem Shabānniyā Ruknābādī<br />The greater Jihad (holy war) and the lesser Jihad have been of interest to Muslim jurists and thinkers throughout the history of Islam; however, the greater Jihad, which is one of the Qur’anic terms, has received less attention. The main question of this research is: What is the greater Jihad and what foundations support it? This study has been conducted to answer the above questions. In this research, the necessary information has been gathered through library methods and processed drawing upon a descriptive-analytical approach, resulting in the following findings: The greater Jihad is the very non-military and soft warfare that is realized through two means: non-compliance with the enemy (negative aspect) and fulfilling the mission of elucidating the values of Islam and repelling the enemy's doubts (positive aspect). The greater Jihad is based on Qur’anic foundations and is relevant in political, economic, cultural, and scientific domains.جهاد اکبر و جهاد اصغر در طول تاریخ اسلام مورد توجه فقها و اندیشمندان اسلامی بوده است، ولی جهاد کبیر که یکی از واژه‌های قرآنی است، کمتر مورد بررسی قرار گرفته است. سؤال اصلی تحقیق این است که جهاد کبیر چیست و از چه مبانی پشتیبانی می‌شود؟ پژوهش حاضر برای پاسخ به سؤالات فوق انجام گرفته است. در این تحقیق اطلاعات لازم به شیوة کتابخانه گردآوری و به روش توصیفی ـ تحلیلی پردازش شده است و نتایج ذیل به دست آمده است: جهاد کبیر همان جهاد غیر نظامی و نرم‌افزاری است که با دو ابزار عدم اطاعت از دشمن (وجه سلبی) و انجام مأموریت در تبیین ارزش‌های اسلام و دفع تهاجم شبهات دشمن (وجه ایجابی)، تحقق می‌یابد. جهاد کبیر از مبنایی قرآنی برخوردار است و در عرصه‌های سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و علمی مطرح است.https://mag.rcipt.ir/article_212384_85184f56cbd2fd8841a5a93e1b0a2457.pdf
فصلنامه علمی - پژوهشی حکومت اسلامی1561-008X29220240822Explanation of Political Rules in the Jurisprudential System of the Late Sheikh Jaʽfar Kāshif al-Ghitāʼتبیین قواعد سیاسی در دستگاه فقهی مرحوم شیخ جعفر کاشف الغطاء93122212385FAمحمدعارففصیحی دولتشاهیاستاد روابط بین‌الملل دانشگاه غالب ولایت هرات افغانستانJournal Article20240428Kāshif al-Ghitāʾ is among the Muslim jurisconsults who have established and elaborated on political rules within his jurisprudential system. Given the fact that he presented the valuable book Kashf al-Ghitāʾ, which contains many political rules, to the Qajar king, he played a significant role in the expansion of governmental jurisprudence and the application of jurisprudential rules to emerging political phenomena. The act of presenting the book Kashf al- Ghitāʾ to the Qajar king carries the essential point that this book and the rules it contains served as guidance for governance, enabling the ruler to act in various governmental arenas, including political decision-making, legislation, and detailed policies based on it. The most important political rules from Kāshif al-Ghitaʾ's perspective include the negation of domination on the faithful by the infidels [referring to the Quranic verse (4:141): “...and Allah will never provide the faithless any way [to prevail] over the faithful.”], justice, benevolence, legitimate defense, the prohibition of assisting in oppression, and the absence of guardianship. These rules can be processed in Kāshif al-Ghitāʾ’s jurisprudence through the following propositions: the dignity and honor of Muslims is an absolute principle; adherence to contracts, including peace treaties, is obligatory for the Islamic state. Considering human dignity and their equality in creation, no one has the right to dominate another; however, permission from the legislator is the only exception to this principle. Justice, in its social and political context, is a fundamental principle, and guardianship and leadership during the Major Occultation Era belong to the just Imam, and the hands of oppressors are cut off from this esteemed position. If people are deprived from the direct authority of a just jurisconsult, his appointee has legitimacy, but the legitimacy of a government authorized by a jurist is contingent.کاشف الغطاء ازجمله فقیهانی است که در دستگاه فقهی خود به تأسیس و تشریح قواعد سیاسی مبادرت ورزیده است.با توجه به این که ایشان کتاب گران‌سنگ کشف الغطاء را که حاوی بسیاری از قواعد سیاسی است، به شاه قاجار هدیه داد، در گسترش فقه حکومتی و تطبیق قواعد فقهی بر نوپیداهای سیاسی نقش‌آفرین بوده است. پیشکش کردن کتاب کشف الغطاء به شاه قاجار، حاوی این نکته اساسی است که این کتاب و قواعدی که در آن کاربست داشته است، رهنمودی برای حکومت بود تا حاکم وقت بتواند در عرصه‌های گوناگون حکومتی ازجمله تصمیم‌گیری‌های سیاسی، تدوین قوانین و سیاست‌های جزئی بر اساس آن عمل کند. عمده‌ترین قواعد سیاسی از منظر کاشف الغطاء، نفی سبیل، عدالت، احسان، دفاع مشروع، حرمت اعانه بر ظلم و عدم ولایت است. این قواعد در فقه کاشف الغطاء در گزاره‌های زیر قابل پردازش است: عزت و شوکت مسلمانان یک اصل مطلق است، وفا به قرارداد ازجمله عقد صلح برای دولت اسلامی الزامی است. با توجه به کرامت انسان و مساوی بودن آنان در خلقت، احدی حق سیطره بر دیگری را ندارد، اما اذن از طرف شارع تنها مخصص این اصل است. عدالت با وصف اجتماعی و سیاسی یک اصل اساسی است و ولایت و رهبری در عصر غیبت از آن امام عادل است و دست ستم کاران از این مقام ارجمند کوتاه است. اگر دست از مجتهد عادل کوتاه شد، گماشته وی مشروعیت دارد، اما مشروعیت حکومت مأذون از ناحیه فقیه عرضی است.https://mag.rcipt.ir/article_212385_1d47858da8664709d65525290542b137.pdf
فصلنامه علمی - پژوهشی حکومت اسلامی1561-008X29220240822The Commitment of the Islamic Government to the Outcomes of the Council with Emphasis on the Interpretative Views of ʽAllāmeh Ṭabāṭabāī and Rashid Riḍāالزام حکومت اسلامی به نتیجه شورا با تأکید بر دیدگاه تفسیری علامه طباطبایی و رشیدرضا123144212387FAفاطمهبهروزبیاتیدانشآموخته حوزه علمیه و کارشناس ارشد تفسیر تطبیقی جامعة الزهراعلیغضنفریگروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه علوم و معارف قرآن0009-0007-5622-909XJournal Article20240517Human social life is an unavoidable necessity, and among its mechanisms, one of the key aspects is the exchange of opinions and ideas among individuals. Islam, as a complete religion that fully addresses the innate needs of humanity, places special importance on consultation for the advancement of human social life. Since in an Islamic society, the affairs of the community are managed through an Islamic government, this study analyzes and examines the views of two prominent contemporary Qur’anic interpreters of the Islamic world regarding whether the outcome of the council is binding for the government. According to the findings, Rashid Riḍā considers adherence to the majority opinion and the outcome of the council to be obligatory for the Islamic ruler and government. However, in ʿAllāmeh Ṭabāṭabāī’s view, following the opinion derived from the council or the majority opinion is not obligatory, and the final decision, after consultation and consideration of the opinions of experts, rests with the Islamic ruler. This does not diminish the value and importance of the consultative role of the people.زندگی اجتماعی بشر، ضرورتی اجتناب ناپذیر است و در این میان، یکی از سازوکارهای زندگی اجتماعی انسان ها، برخورداری از آرا و اندیشه های یکدیگر می باشد. دین اسلام نیز به عنوان دین کاملی که به نیازهای فطری بشر توجه کامل دارد، در راستای تکامل زندگی اجتماعی بشر برای مشورت اهمیت ویژه ای قائل است و از آن جا که در جامعه اسلامی اداره امور جامعه از طریق حکومت اسلامی انجام می شود. در پژوهش حاضر، دیدگاه دو مفسر بزرگ معاصر جهان اسلام در زمینه الزام آوربودن یا نبودن نتیجه شورا برای حکومت تحلیل و بررسی شده است. با توجه به نتایج به دست آمده، رشیدرضا عمل به رأی اکثریت و نتیجه شورا را بر حاکم اسلامی و حکومت لازم می داند، اما در دیدگاه علامه طباطبایی، تبعیت از رأی حاصل از شورا یا رأی اکثریت، الزام آور نیست و تصمیم گیری نهایی، پس از مشورت و بررسی نظرات صاحب نظران بر عهده حاکم اسلامی است و این مسأله از ارزش و اهمیت نقش مشورتی مردم نمی کاهد.https://mag.rcipt.ir/article_212387_607fb3a759fb2d34ad3efc2a4dea6cdb.pdf
فصلنامه علمی - پژوهشی حکومت اسلامی1561-008X29220240822Discoursive Reading of Abode of Islam (Dār al-Islām) in the Intellectual Framework of Islamic Thinkersخوانش گفتمانی دارالاسـلام در منظومه فکری اندیشمندان جهان اسلام145178212389FAسیدعلیرضاطباطباییدانش آموخته حوزه علمیه و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداریعلیعسگریدانشجوی دکتری حقوق عمومی دانشکده حقوق علوم سیاسی دانشگاه تهرانJournal Article20240428Muslim thinkers have proposed various criteria for Abode of Islam (Dār al-Islām). Given the importance of convergence in the Islamic world and the orientation of existing political systems towards union-based approaches, a comparative examination of this concept has gained new significance in order to achieve a shared discoursive reading. The main question of the research is: What is the concept of Dār al-Islām from the perspective of Shiʿa and Sunni thinkers, and how is it possible to reconcile the various and differing criteria they have offered in this regard? <br />Drawing upon a descriptive-analytical method, along with a comparative approach and the use of library tools for data collection, this research first presents the views of prominent Shiʿa and Sunni thinkers who have discussed Dār al-Islām and goes on to offer a new interpretation of the concept of Dār al-Islām and considers the possibility of reconciling various criteria around a common axis.اندیشمندان مسلمان برای دارالاسلام معیارهای گوناگونی را ارائه کرده‌اند. با توجه به اهمیت همگرایی در جهان اسلام و جهت‌دهی نظام‌های سیاسی موجود به رویکردهای اتحادیه‌ای، بررسی تطبیقی این مفهوم به منظور نیل به خوانش گفتمانی مشترک، اهمیت تازه‌ای یافته است. پرسش اصلی پژوهش آن است که مفهوم دارالسلام از منظر اندیشمندان امامیه و عامه چیست و جمع معیارهای گوناگون و متفاوتی که آنان در این زمینه ارائه کرده‌اند، چگونه امکان‌پذیر است؟<br />این پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی، همراه با رویکرد تطبیقی و بکارگیری ابزار کتابخانه در جمع‌آوری اطلاعات، پس از بیان دیدگاه‌های اندیشمندان شاخص امامیه و عامه که در دارالاسلام سخن گفته‌اند، خوانش جدیدی را در مفهوم دارالاسلام ارائه می‌کند و بازگشت معیارهای گوناگون بر یک محور را امکان پذیر می داند.https://mag.rcipt.ir/article_212389_cc80e259e94ec6285f37cbf6aefb193e.pdf
فصلنامه علمی - پژوهشی حکومت اسلامی1561-008X29220240822The Mandatory Legislative Jurisdiction as Stipulated in Article 71 of the Constitution; in Four Domains and Without Limitationsصلاحیت تکلیفی تقنین در اصل 71 قانون اساسی؛ در چهار عرصـه و بدون محدودیت179205212392FAعبداللهبهارلوییگروه حقوق اسلامی، دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری، تهران، ایران.علیرضاجعفرزاده بهاءآبادیحقوق عمومی، دانشکده حقوق، دانشکدگان فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران.Journal Article20240309The existence of legislative needs and necessities is an undeniable reality that, according to Article 71 of the Constitution, the Islamic Consultative Assembly (Majlis) is responsible for addressing and fulfilling. In such a case, the jurisdiction to enact laws by the Assembly is not optional but mandatory; because the prevention of significant harm resulting from legal vacuums can only be achieved through the exclusive channel of the legislative power. Based on the constitutional law system of the Islamic Republic of Iran, the exercise of the legislative jurisdiction of the mentioned power can be evaluated in four exclusive domains: the preparation of legislative proposals, the approval of bills or drafts, the amendment, completion, and repeal of existing laws, and the revision or insistence after approval and objections from the Guardian Council. Assuming a genuine necessity for legislation, the obligatory jurisdiction of the Islamic Consultative Assembly in the aforementioned four domains, due to the presumption of public interest, will not face the three limitations of non-contradiction with the primary ordinances of the Law (Sharia), the Constitution, and the general policies of the Islamic system. This research draws upon a descriptive-analytical method to elaborate on these discussions.وجود نیازها و ضرورت‌های تقنینی، واقعیتی غیر قابل انکار است که مطابق اصل 71 قانون اساسی، مجلس شورای اسلامی مسؤولیت برآورده ساختن و رفع آن را بر عهده دارد. در چنین فرضی صلاحیت تصویب قانون توسط مجلس، نه اختیاری، بلکه تکلیفی خواهد بود؛ زیرا توقف اضرار هنگفت ناشی از خلأ قانون، تنها از مجرای انحصاری قوه مقننه می‌گذرد. مبتنی بر نظام حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران، اعمال صلاحیت قانون‌گذاری قوه مذکور را می‌توان در چهار عرصه حصریِ اقدام به تهیه طرح قانونی، تصویب طرح یا لایحه، اصلاح تکمیل و نسخ قوانین موجود و اصلاح یا اصرارِ پس از تصویب و ایراد شورای نگهبان، مورد ارزیابی قرار داد. با فرضِ وجود ضرورت واقعی در تقنین، صلاحیت تکلیفی مجلس شورای اسلامی در عرصه‌های چهارگانه مذکور، به‌دلیل مفروضدانستن مصلحت، با محدودیت‌های سه‌گانه لزوم عدم مغایرت با احکام اولیه شرع، قانون اساسی و سیاست‌های کلی نظام مواجه نخواهد بود. تحقیق حاضر در بیان تفصیلی این مباحث، از روش توصیفی ـ تحلیلی بهره می‌برد.https://mag.rcipt.ir/article_212392_534b86430aeb49d28c4d4e2822f7e4bf.pdf
مدیرمسئول